Ruimte Mechelen: “Gaan we terug naar business as usual?”

Het agendapunt passeerde zonder tussenkomsten tijdens de voorbije gemeenteraad en op de N-VA-fractie na – die zich onthield – ging iedereen in de Mechelse raadzaal ermee akkoord. Toch is de aanstelling van een ontwerper voor een ruimtelijk beleidsplan een mijlpaal in het ruimtelijk beleid van onze stad. Tegen eind 2023 hoopt Stad Mechelen haar ‘Beleidsplan Ruimte Mechelen’ (BRM) definitief voorbij de gemeenteraad te krijgen. De eerste informatieronde wordt in mei-juni 2021 verwacht.

De geesten zijn de voorbije 3 jaren behoorlijk gaan rijpen in Mechelen: van “geen hoogbouwvisie nodig” – want te arbeidsintensief en vooral veel geld voor consultancy met vaak zeer beperkte meerwaarde – over de opstart van een kwaliteitskamer als sidekick van de GECORO tot de overheidsopdracht waarmee het stadsbestuur tot 15 oktober 2020 (10:00) op zoek gaat naar een ontwerper voor de opmaak van een heus ‘Beleidsplan Ruimte Mechelen’ en het bijhorende plan-MER.

Eind juni keurde het college het plan van aanpak hiervoor goed. Opvallend, de smeekbede van de GECORO, vorig jaar, om tijdig van haar expertise gebruik te maken lijkt verhoord: “De GECORO is ons expertenteam bij uitstek voor de opmaak van het Beleidsplan Ruimte”, valt te lezen in het plan van aanpak voor het Beleidsplan Ruimte Mechelen. Naast de decretaal verplichte adviesmomenten belooft de Stad om de gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening inhoudelijk te betrekken bij de opmaak van het plan. “Bij aanvang hebben we overleg met de voorzitter om in overleg te bepalen wat deze rol kan zijn, hoe hij kan vervuld worden en welke resultaten verwacht worden.”

Bij aanvang hebben we overleg met de [GECORO-]voorzitter om in overleg te bepalen wat deze rol kan zijn

Beleidsplan Ruimte Mechelen: plan van aanpak (juni 2020)

Maar de Stad kijkt ook naar internationale experten – met de coronacrisis als extra inspiratiebron: “Gaan we terug naar business as usual en rijden we ons vast in dichtbevolkte steden? Gaan we een stadsloop tegemoet? Gaan we nog durven dichter bij elkaar te wonen? Gaan we nog durven het openbaar vervoer te nemen?”

In haar plan van aanpak wijst de Stad er onder meer op hoezeer de open ruimte onder druk staat. “Het onevenwicht dat ontstaat door het blijven aansnijden van de juridische voorraad in harde bestemmingen en de rechten in de open ruimte heeft tot gevolg dat de open ruimte onder druk staat. Daarom is het belangrijk een duidelijke visie voor de open ruimte vast te leggen in het Beleidsplan.”

Gaan we terug naar business as usual en rijden we ons vast in dichtbevolkte steden?

Beleidsplan Ruimte Mechelen: plan van aanpak (juni 2020)

De Stad verwacht 350.000 euro (inclusief btw) uit te moeten geven voor deze opdracht.

Participatie

In het bestek vraagt Stad Mechelen expliciet aandacht voor een “uitgebreid en geïntegreerd participatie- en communicatietraject” waarbij ook de brede bevolking uitgenodigd wordt, via online bevragingen, om bij te dragen aan het planvormingsproces.

Dit zijn de vervolgstappen in de planning:

Aanbestedingseptember 2020 
Goedkeuring aanstelling ontwerper oktober 2020 
Start opmaak Beleidsplan Ruimtenovember 2020 
Opmaak conceptnota november 2020 – april 2021 
Eerste informatierondemei- juni 2021 
Goedkeuring conceptnota september 2021 
Opmaak voorontwerp + beleidskaders + plan-MERoktober 2021 – mei 2022 
Publieke raadpleging voorontwerpjuni 2022 
Goedkeuring voorontwerpseptember 2022 
Opmaak ontwerp + beleidskaders + plan-MER oktober 2022 – april 2023 
GECORO + overleg hogere overheidnovember – december 2022 
Voorlopige vaststelling door GRapril 2023 
Openbaar onderzoekmei, juni, juli 2023 
Advies GECORO september 2023 
Opmaak definitief Beleidsplan Ruimte Mechelenoktober, november 2023 
Definitieve vaststelling door GR december 2023

Met de opstart van een Beleidsplan Ruimte Mechelen komt de Mechelse Stadslijst tegemoet aan punt 37 uit haar bestuursakkoord. Zo klonk dat punt letterlijk:

“Met de groei van de stad neemt de druk op de ruimte toe. Een zuinig en meervoudig ruimtegebruik moet centraal staan bij de verdere ontwikkeling van Mechelen. Het huidige stedelijke structuurplan is 18 jaar oud en opgemaakt in een tijd dat de bevolkingsprognoses uitgingen van een quasi demografische stabilisering in Vlaanderen en Mechelen. Ondertussen weten we beter. Er kwamen sinds de opmaak van het structuurplan maar liefst 11.000 inwoners bij en Vlaanderen verwacht dat daar tegen 2035 nog eens zoveel gaan bijkomen. Daarom moet Mechelen zijn ruimtelijk structuurplan herzien en een strategische visie ontwikkelen tot 2040. Het moet een dynamisch werkdocument worden dat tot stand komt door middel van een stadsbreed debat. Dit participatieve proces laten we ondersteunen door onze stadsadministratie en externe deskundigen met dus ook maximale betrokkenheid van de burgers. Dit Strategisch Ruimtelijk Beleidsplan moet een breed gedragen antwoord bieden op de ruimtelijke positie en ambities van Mechelen in Vlaanderen, op hoe we een kwalitatieve groei kunnen realiseren met maximaal behoud van de bestaande open ruimte en hoe we een duurzame ontwikkeling van Mechelen kunnen realiseren.”

PS: Punt 38 uit het bestuursakkoord was trouwens het opstellen van een hoogbouw- en verdichtingsbeleidsnota…